Presidenti Lai thotë se Tajvani nuk ka nevojë të shpallë pavarësinë formale

Tajvani ka këmbëngulur se është një komb sovran dhe i pavarur, pasi Presidenti i SHBA-së Donald Trump e paralajmëroi atë kundër shpalljes zyrtare të pavarësisë nga Kina.

Komentet e Trump erdhën pas një samiti dy-ditor në Pekin, pas të cilit ai tha se “nuk kishte marrë asnjë angazhim” në lidhje me ishullin vetëqeverisës – të cilin Kina e pretendon si pjesë të territorit të saj dhe nuk e ka përjashtuar marrjen me forcë.

Pas bisedimeve me Presidentin Kinez Xi Jinping, Trump tha gjithashtu se së shpejti do të vendosë nëse do të miratojë një paketë armësh prej 11 miliardë dollarësh (8 miliardë dollarësh) që do t'i shitet Tajvanit.

Administrata amerikane është e detyruar me ligj t’i ofrojë Tajvanit një mjet për vetëmbrojtje, por shpesh i është dashur ta përshtatë këtë aleancë me ruajtjen e një marrëdhënieje diplomatike me Kinën.

Presidenti i Tajvanit, Lai Ching-te, ka deklaruar më parë se Tajvani nuk ka nevojë të shpallë pavarësinë formale, sepse tashmë e sheh veten si një komb sovran.

Të shtunën, zëdhënësja presidenciale Karen Kuo tha se ishte "e vetëkuptueshme" që Tajvani ishte "një vend sovran, i pavarur dhe demokratik".

Megjithatë, ajo shtoi se Tajvani ishte i përkushtuar për të ruajtur status quo-në me Kinën - në të cilën Tajvani as nuk shpall pavarësinë nga Kina dhe as nuk bashkohet me të.

Shumë tajvanezë e konsiderojnë veten pjesë të një kombi të veçantë, megjithëse shumica janë në favor të ruajtjes së statusit të tyre aktual.

Qëndrimi i vendosur i Uashingtonit është se nuk e mbështet pavarësinë e Tajvanit, me lidhjet e vazhdueshme me Pekinin që varen nga pranimi i tij se ekziston vetëm një qeveri kineze.

Në një intervistë me Fox News pas takimeve me Presidentin Xi, Trump përsëriti se politika e SHBA-së ndaj Tajvanit nuk kishte ndryshuar, ndërsa e bëri të qartë se nuk kërkonte konflikt me Pekinin.

"Nuk po kërkoj që dikush të bëhet i pavarur," tha ai.

"E dini, ne duhet të udhëtojmë 9,500 milje (15,289 km) për të luftuar një luftë. Unë nuk po kërkoj këtë. Dua që ata të qetësohen. Dua që Kina të qetësohet."

Gjatë fluturimit për në Uashington, presidenti amerikan u kishte thënë gazetarëve se ai dhe Xi kishin folur “shumë” për ishullin, por tha se kishte refuzuar të diskutonte nëse SHBA-të do ta mbronin atë.

Xi "ndjen shumë fort" për ishullin dhe "nuk dëshiron të shohë një lëvizje për pavarësi", tha Trump.

Pekini ka shprehur zërin për mospëlqimin e tij ndaj presidentit të Tajvanit, të cilin më parë e ka përshkruar si një "shqetësues" dhe një "shkatërrues të paqes ndër-ngushticë".

Kina ka shtuar stërvitjet ushtarake rreth ishullit vitet e fundit, duke rritur tensionet në rajon dhe duke vënë në provë ekuilibrin që ka gjetur Uashingtoni.

Trump tha se paketa e afërt e armëve do të diskutohet me udhëheqjen e Tajvanit.

Ai shtoi: "Do të them se duhet të flas me personin që tani është, e dini kush është ai, që po drejton Tajvanin."

SHBA-të nuk kanë marrëdhënie formale me Tajvanin, megjithëse mbajnë marrëdhënie të konsiderueshme jozyrtare. Presidentët amerikanë tradicionalisht nuk flasin drejtpërdrejt me udhëheqësin e Tajvanit dhe kjo ka të ngjarë të shkaktojë tensione të konsiderueshme me Pekinin.

"Kombi ynë i është mirënjohës Presidentit Trump për mbështetjen e tij të vazhdueshme për sigurinë në Ngushticën e Tajvanit që nga mandati i tij i parë në detyrë", tha zëdhënësi presidencial i Tajvanit.

"Tajvani do të vazhdojë të thellojë bashkëpunimin me SHBA-në për të arritur paqen nëpërmjet forcës, duke siguruar që paqja dhe stabiliteti në të gjithë Ngushticën e Tajvanit të mos kërcënohen ose minohen, gjë që i shërben interesave të përbashkëta të Tajvanit, SHBA-së dhe komunitetit demokratik global."

/Kosovapress/