Irani thotë se ka dërguar përgjigjen e tij ndaj propozimeve të SHBA-së për t'i dhënë fund luftës.
Kryeministri i Pakistanit, Shehbaz Sharif, tha se vendi i tij - i cili ka shërbyer si ndërmjetës - kishte marrë përgjigjen iraniane, por nuk mundi të ndante asnjë detaj. Ai nuk tha nëse propozimi i është përcjellë tashmë SHBA-së.
Presidenti Donald Trump nuk e përmendi përgjigjen në një postim në platformën e tij Truth Social, në të cilin tha se Iranit nuk do t’i lejohej më të “luante lojëra”.
Një armëpushim që synonte të lehtësonte bisedimet për t'i dhënë fund luftës së nisur nga SHBA-të dhe Izraeli në shkurt është respektuar kryesisht, pavarësisht shkëmbimeve të herëpashershme të zjarrit.
Agjencia amerikane e lajmeve Axios raportoi se memorandumi njëfaqësh i SHBA-së me 14 pika përfshin dispozita të tilla si pezullimi i pasurimit bërthamor iranian, heqja e sanksioneve dhe rivendosja e tranzitit të lirë përmes Ngushticës së Hormuzit.
Ajo citoi dy zyrtarë amerikanë dhe dy burime të tjera - të gjithë të paidentifikuar - të cilët i përshkroi si të informuar mbi çështjet. Këto burime u raportuan të kenë thënë se shumë nga kushtet e përcaktuara në memorandum do të vareshin nga arritja e një marrëveshjeje përfundimtare.
Agjencia iraniane e lajmeve Isna tha se përgjigjja e Iranit përqendrohet në "përfundimin e luftës dhe sigurinë detare" në Gjirin dhe Ngushticën e Hormuzit.
Irani ka vazhduar të bllokojë rrugën ujore, duke çuar në një rritje të çmimeve botërore të naftës.
SHBA-të, nga ana e tyre, kanë zbatuar një bllokadë të porteve iraniane për të ushtruar presion mbi Teheranin që të bjerë dakord me kushtet e saj - një veprim që e ka zemëruar Iranin.
Të dielën, Presidenti iranian Masoud Pezeshkian nuk iu referua drejtpërdrejt propozimit, por tha: "Ne kurrë nuk do të përkulim kokën para armikut dhe nëse lind biseda për dialog ose negociata, kjo nuk do të thotë dorëzim ose tërheqje".
Trump ka përsëritur se lufta në Iran do të "mbarojë shpejt" .
Por kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu tha se rezervat e uraniumit të pasuruar të Iranit duhet të “eliminohen” përpara se lufta kundër Iranit të konsiderohet e përfunduar.
"Ende ka vende pasurimi që duhet të çmontohen", tha Netanyahu në një fragment të një interviste që do të transmetohet në emisionin '60 Minutes' të CBS.
Të dielën, Trump postoi një mesazh ku thoshte: “Për 47 vjet, iranianët na kanë ‘përgjuar’, na kanë mbajtur në pritje, kanë vrarë njerëzit tanë me bombat e tyre buzë rrugës, kanë shkatërruar protestat dhe së fundmi kanë zhdukur 42,000 protestues të pafajshëm e të paarmatosur, dhe kanë qeshin me vendin tonë, tani PËRSËRI TË MADH. Ata nuk do të qeshin më!”
Irani shqyrton propozimin e SHBA-së, Trump thotë se lufta do të "mbarojë shpejt"
Më parë, Irani i paralajmëroi fqinjët e tij në lidhje me zbatimin e sanksioneve të SHBA-së.
Zëdhënësi ushtarak Mohammad Akraminia tha se anijet që kalojnë nëpër Ngushticën e Hormuzit do të përballen me "pasoja të rënda" nëse nuk bashkëpunojnë më parë me Teheranin, raportoi agjencia e lajmeve Irna.
Akraminia tha se amerikanët "nuk do të jenë kurrë në gjendje ta shndërrojnë këtë hapësirë të gjerë në Oqeanin Indian verior në një bllokadë të vërtetë duke e mbuluar atë me flotën e tyre".
AFP nëpërmjet Getty Images Një rimorkiator me flamur iranian lundron pranë një anijeje të ankoruar në Ngushticën e Hormuzit pranë Bandar Abbas në Iranin jugorAFP nëpërmjet Getty Images
Trafiku përmes Ngushticës së Hormuzit, një rrugë jetësore për naftën dhe gazin, është ndalur kryesisht.
Teherani ka shfrytëzuar kontrollin e tij efektiv mbi rrugën ujore - përmes së cilës zakonisht rrjedh rreth një e pesta e naftës dhe gazit natyror në botë - në luftë, e cila filloi me sulmet amerikane dhe izraelite më 28 shkurt.
Ajo ka paralajmëruar - dhe në disa raste ka sulmuar - anijet që përpiqen të kalojnë ngushticën.
SHBA-të kanë një prani të konsiderueshme ushtarake në të gjithë Gjirin, me baza në Katar, Bahrein, Kuvajt, Emiratet e Bashkuara Arabe, Arabinë Saudite dhe Oman.
Të shtunën u njoftua se Marina Mbretërore Britanike po dërgonte një anije luftarake në Lindjen e Mesme, ku mund të bashkohej me një mision ndërkombëtar për të mbrojtur anijet në Ngushticën e Hormuzit.
Kryeministri i Mbretërisë së Bashkuar, Sir Keir Starmer, i cili së bashku me Presidentin francez Emmanuel Macron po e mbështet misionin, ka thënë se misioni i transportit detar do të zhvillohet vetëm pasi të përfundojnë luftimet në rajon.
Në përgjigje, Irani të dielën paralajmëroi për një "përgjigje vendimtare dhe të menjëhershme" ndaj çdo vendosjeje franceze ose britanike në ngushticë.
Macron tha më pas se Franca “nuk kishte parashikuar kurrë” një vendosje detare, por më tepër një mision sigurie që do të “koordinohej me Iranin”.
Irani është hakmarrë gjithashtu kundër aleatëve arabë të SHBA-së në Gjirin Persik.
Qendra e Operacioneve të Tregtisë Detare të Mbretërisë së Bashkuar (UKMTO) - e cila monitoron rrugët ndërkombëtare të transportit detar - tha se një transportues mallrash ishte "goditur nga një predhë e panjohur" rreth 23 milje detare (43 km) në verilindje të Dohas në Katar, duke shkaktuar një zjarr të vogël, por pa viktima.
Agjencia iraniane e lajmeve Fars citoi më vonë një burim të paidentifikuar të thoshte se anija kishte “lundruar nën flamurin amerikan dhe i përkiste Shteteve të Bashkuara”.
Gjithashtu të dielën, Kuvajti tha se dronët kishin hyrë në hapësirën e tij ajrore dhe se ushtria ishte “marrë me ta”.
Orë më vonë, Emiratet e Bashkuara Arabe thanë se mbrojtja e tyre ajrore kishte kapur dy dronë që vinin nga Irani.
Ministrat e mbrojtjes nga më shumë se 40 vende do të takohen të hënën për të diskutuar planet e udhëhequra nga Mbretëria e Bashkuar për të mbrojtur anijet në ngushticë.
John Healey dhe homologia e tij franceze Catherine Vautrin do të bashkë-kryesojnë takimin, ku partnerët e koalicionit pritet të përshkruajnë se si mund të kontrollojnë trafikun detar sapo të ndërpriten armiqësitë.
Trump shkroi në një postim në Truth Social më 6 maj se nëse Irani nuk binte dakord për një marrëveshje, “fillojnë bombardimet dhe, për fat të keq, do të jenë në një nivel dhe intensitet shumë më të lartë se më parë”.
/Kosovapress/
