1 muaj pas fillimit të luftës, Irani po përdor taktika kryengritëse dhe po mban peng ekonominë botërore
Bota
Lexohet për: 4 min.
Dëgjoje me zë...
1 muaj pas fillimit të luftës, Irani po përdor taktika kryengritëse dhe po mban peng ekonominë botërore
Irani SHBA
28/03/2026 - 20:46
Linku u kopjua

Një muaj pas fillimit të luftës me Iranin , Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli e gjejnë veten duke u përballur me një kundërshtar që lufton më shumë si një kryengritje sesa si një komb — duke përdorur burime gjithnjë e më të kufizuara për të shkaktuar dhimbje maksimale .

Pavarësisht se goditet çdo ditë nga sulmet ajrore nga dy prej ushtrive më të sofistikuara në botë, Irani ka treguar se ende mund t’i mundojë fqinjët e tij arabë të Gjirit dhe Izraelin me raketa dhe dronë, si dhe të mbajë nën kontroll ekonominë botërore, kryesisht përmes kërcënimeve, shkruan analisti Jon Gambrell, transmeton AP.

Aftësia e Teheranit për të kontrolluar rrjedhën e trafikut - dhe për rrjedhojë rrjedhën e naftës - përmes Ngushticës së Hormuzit është avantazhi i tij më i madh strategjik. Dhe, në fakt, është një taktikë që vetë përfaqësuesit e Iranit e kanë përvetësuar për vite me radhë nën tutelën e tij si udhëheqës i të vetëshpallurit "Bosht i Rezistencës".

Ndërkohë, ekonomia e Iranit, e cila prej kohësh është shkëputur nga tregjet globale për shkak të sanksioneve, është gjerësisht e izoluar nga dhimbjet që po u shkakton tani të tjerëve .

Bllokimi i ngushticës po shkakton rritjen marramendëse të çmimeve të naftës, rënien e tregjeve të aksioneve dhe rritjen e kostos së shumë mallrave bazë, duke ushtruar presion mbi Presidentin e SHBA-së Donald Trump, gjë që mund ta çojë atë drejt përshkallëzimit të mëtejshëm të konfliktit.

Ndërsa Irani ka arritur njëfarë suksesi në prerjen e ngushticës, ai ka problemet e veta që fshihen në vend, të cilat SHBA-të dhe Izraeli mund të jenë në gjendje t'i shfrytëzojnë sa më gjatë të vazhdojë lufta. Por rruga e teokracisë së tij drejt fitores përmes taktikave të ngjashme me ato të kryengritësve mbetet mjaft e thjeshtë - thjesht mbijeto.

“Republika Islamike e kupton se nuk mund t’i mposhtë ushtarakisht Shtetet e Bashkuara”, shkroi Shukriya Bradost, një analist i sigurisë në Lindjen e Mesme. “Në vend të kësaj, objektivi i saj është edhe më i thjeshtë edhe më strategjik: Të mbijetojë luftën mjaftueshëm gjatë për të pretenduar fitoren.”

Ngushtica e Hormuzit është një sfidë e madhe për SHBA-në

Ngushtica e Hormuzit, gryka e ngushtë e Gjirit Persik, nëpër të cilën kalonte dikur një e pesta e të gjithë naftës dhe gazit natyror, tani e gjen veten kryesisht të lirë nga trafiku. Republika Islamike lejon vetëm dërgesat që dëshiron dhe me një çmim që ajo dikton . Edhe me pothuajse të gjithë marinën e saj të shkatërruar, Irani mund ta mbajë peng rrugën ujore përmes një arsenali raketash dhe dronësh të ndërtuar gjatë dekadave.

Vendet në Azi, klientët kryesorë të naftës që kalon nëpër ngushticë, po e ndiejnë më shumë vështirësinë - por tregu i naftës është global, kështu që shoferët në Evropë dhe SHBA po shohin gjithashtu rritje të çmimeve. Dhe meqenëse nafta është kaq thelbësore për ekonominë botërore - kostoja e saj është e përfshirë në prodhimin dhe transportin e shumë mallrave - nuk janë vetëm çmimet e benzinës që po rriten .

Izraeli dhe Shtetet e Bashkuara kryen sulme ajrore ndaj Iranit në orët e para të mëngjesit tw ditws së shtunë, mw 28 shkurt 2026.

Ato goditën disa vende të rëndësishme, përfshirë kompleksin e udhëheqësit suprem të Iranit, ajatollah Ali Khamenei.

Ajatollah Ali Khamenei, i cili u vra, drejtoi Iranin për dekada. Mbështetësit e tij e shihnin si një udhëheqës të devotshëm dhe të mençur, kritikët e tij si një autoritar të pakompromis që e zhyti Republikën Islamike drejt izolimit të thellë ndërkombëtar. Vitet e tij të fundit si udhëheqës suprem u njollosën nga protesta masive dhe nga një shtypje brutale që la mijëra demonstrues të vdekur.

Kjo webfaqe mirëmbahet dhe menaxhohet nga Agjencia e Lajmeve KosovaPress. KosovaPress mban të drejtat e rezervuara me copyright sipas dispozitave ligjore për të drejtat e autorit dhe pronës intelektuale. Përdorimi, modifikimi dhe shpërndarja për qëllime komerciale pa marrëveshje me KosovaPress, ndalohet rreptësisht.
Ky aplikacion uebsajti është zhvilluar me mbështetjen e #SustainMedia Programme, i bashkëfinancuar nga Bashkimi Evropian dhe Qeveria Gjermane, ndësa implementohet nga GIZ, DW Akademie dhe Internews. Përmbajtja e tij është përgjegjësi vetëm e KosovaPress dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e BE-së apo të Qeverisë Gjermane.
Të gjitha të drejtat e rezervuara nga A.P.L. KosovaPress © 2002-2026