Emėrtimet nė Kosovė

Deri nė fillim tė luftės sė dytė botėrore , disa qytete tė madha tė sotme si Prishtina , Mitrovica dhe Gjilani ishin Prefektura , si qendra administrative me disa nėn-prefektura apo me disa njėsi Komunale tė kėtyre Rajoneve . Nė atė kohė bėnin pjesė edhe disa lokalitete , vedbanime dhe qė sotė jan pjesė e Komunės sė Medvegjės , Bujanocit , Preshevės e Kumanovės . Kosova lirin e gėzon nė saje tė sakrificės edhe tė neve shqiptarėve nga e gjithė hapsira e dikurshme e ish-ngrehinės artificial tė quajtur Jugosllavi . Nė kėto tri qytete tė cekur kemi shumė banorė tė ardhur nga hapsira jashta kufirit tė sotėm administrativ tė Kosovės . Kemi Lagje tė tėra qė jan tė popullluar nga kjo kategori banorėsh , ku jo vetėm lagja e shkolla nuk bartin emėrtime , por as rrugė e rrugica nuk kemi qė bartin emėrtime nga ajo krahinė shqiptare e mbetur padrejtėsisht nėnė admistrimin e Serbisė .

Deri në fillim të luftës së dytë botërore , disa qytete të madha të sotme si Prishtina , Mitrovica dhe Gjilani ishin Prefektura , si qendra administrative me disa nën-prefektura apo me disa njësi Komunale të këtyre Rajoneve . Në atë kohë bënin pjesë edhe disa lokalitete , vedbanime dhe që sotë jan pjesë e Komunës së Medvegjës , Bujanocit , Preshevës e Kumanovës . Kosova lirin e gëzon në saje të sakrificës edhe të neve shqiptarëve nga e gjithë hapsira e dikurshme e ish-ngrehinës artificial të quajtur Jugosllavi . Në këto tri qytete të cekur kemi shumë banorë të ardhur nga hapsira jashta kufirit të sotëm administrativ të Kosovës . Kemi Lagje të tëra që jan të popullluar nga kjo kategori banorësh , ku jo vetëm lagja e shkolla nuk bartin emërtime , por as rrugë e rrugica nuk kemi që bartin emërtime nga ajo krahinë shqiptare e mbetur padrejtësisht nënë admistrimin e Serbisë .

***

Emërtime në për institucione publike , në muralet e dëshmorëve , të shesheve , rrugëve dhe bulevardeve , të vendosen buste , lapidar dhe shtatore nga personalitete që e meritojn por që vijnë nga pjesët tjera shqiptare jashta Kosovës së sotme administrative . Kuvendet Komunale të shpallin qytetarë nderi edhe personalitete nga hapsira tjera , që është ende në jetë dhe pas vdekjes ( post mortum ) , si ndonjë falenderim , dekorat apo mirënjohje . Po ashtu Parlamenti i Kosovës t’ua njoh meritat të shumë dëshmorëve , figurave dhe personaliteteve të dëshmuara në fusha të ndryshme , por edhe që kan sakrifikuar për lirin dhe pavarësin e Kosovës .

Në bazë të ksaj që liria dhe Pavërsia e Kosovë ka ardhur në saje të sakrificës të gjithë shqiptarëve anekënd botës , por me theks të veqantë të shqiptarëve në Kosovë por edhe nga e tërë hapsira e dikurshme e ish ngrehinës artificiale të quajtur -Jugosllavi . Psh qyteti i Gjilani është qendër e Anamoravës por edhe gjindet në një trekëndësh dhe kufizohe Krahinën shqiptare e mbetur padrejtësisht nënë admnistrimin e serbisë dhe zonën e Kumanovës . Sepse në Gjilan kemi të ardhur gjat periudhave shekullore të historisë si pasoj e dhunës , dëbimint dhe shpërnguljes që ka bërë Serbia kundër neve shqiptarëve dhe në Gjilan një pjesë e madhe është ndalur këtu . Gjilani pasi është qendër komunale dhe e Anamoravës rëndësia është të bartë dhe të emërtohet sa më shum institucione në saj të këtyre fakteve . Por edhe në Prishtinë si kryeqitet i Kosovës dhe si qendër e shqiptarëve në ish - Jugosllavi .

***

Në të ardhmen emërtim të sheshit apo institucioni me emër , si p. sh :

1. Martirët e Medvegjës ,

2. Dëshmorët e Preshevës ,

3. Lufta e Bujanocit ,

4. Kumanova ,

5. Karadaku i Preshevës ,

6. Malësia e Bujanocit ,

7. Beteja e Konçulit ,

8. Mbijetesa e Gollakut ,

9. Lufta Sfircës ,

10. Trimat e Ramabajës

11.Dëshmori i Kombit , Lamë Breznica ,

12.Dëshmori i Kombit Ridvan Qazimi-Lleshi , luftëtarë i çështjes shqiptare

13 Dëshmori i Kombit Sylë Zarbica

14.Dëshmorët e Plavës

15.Gucia ,

16.Ulqini ,

17.Tivari ,

Pa dashur të kontestojm asnjë emërtim në Kosovë , por vetëm ndihet mungesa me emra nga Krahina shqiptare e mbetur nën Serbi dhe zona e pjesës së Kumanovës . Duhet të mirren parasysh karakteristikat dhe veqorit të secilit qytetev në Kosovë si p.sh Peja duhet të bartë emërtime nga hapsirat e shqiptare e Malit të Zi . Mitrovica duhet të bartë emërtime nga trimëria , tradita dhe sakrifica e shqiptarëve nga Rajoni i Novi Pazarit , Sjenica dhe Tutini . Kurse Gjilani të bartë dhe emërtime sa më shumë nga Medvegja , Bujanoci , Presheva , pse jo edhe nga hapsira tjetër e trojeve të dikurshme si p.sh molla e kuqe . Po ashtu Gjilani duhet që të emërtoj ku ka obligim moral , kombëtar dhe institucional edhe të zonës së Kumanovë pra pjesë së shqiptarëve të Maqedonisë . Kurse tri qendrat shqiptare si kryeqitete : Prishtina , Tirana dhe Shkupi duhet ti përfaqësojn të gjitha Komunat , zonat dhe rajonet e tërë hapsirave tona etnike shqiptare që sa më shumë institucione shkollore , rrugë , sheshe dhe bulevarde të bartin kuptime , domethënje , vendbanime dhe me emra veprimtarësh personalitete dhe figura historike të dëshmuara të kombit . Ku ne do të mburremi me trimërin , patriotizmin , angazhimin politik dhe aftësit e tyre organizative në shumë fusha që të kenë emra nga figura dhe personalitete të shqura të kulturës , arsimit , shkencës dhe luftës që bënin që ne sot të jemi këtu . Vlerësimi dhe vendimi për emërtime të mirret në saje të këtyre atributeve dhe jo në bazë të reagimeve dhe kundërshtive të individëve të caktur .

Institucione tjera publike , do të duhej të emërtohen , si :

1. Akademiku Idriz Ajeti , vetëm nëse është pengesë pasi ende është gjallë ,

2. Dëshmorët e ,, UÇPMB-së ’’ ,

3. Veli Dede , Gjenerali që shërbeu në Ushtrin Shqiptare , por ishte nga Komuna e Medvegjës

4. Hasan Masurica , Mësues , inovatori dhe shkenctari që testoi avionin e parë në gjithë globin .

Po ashtu Lagje do të duhej të emërtohen me emra , si : Lagja e Muhaxhirëve , Medvegja , Bujanoci Presheva , etj .

Ju kujtojm që vetëm pas qershorit 1999 deri në fundë të vitit 2002 sipa evedencë të konfirmuar edhe nga UNHCR-i vetëm në Komunën e Gjilanit jan të vendosur si të dëbuar , zhvendosur nga Komuna e Medvegjës ,Bujanocit dhe Preshevës 11783 , me fjalë / njëmbëdhjet mijë e shtatë qindë e tetëdhjet e tre / banorë .

Prandaj për fundë Prishtina , Shkupi dhe Tirana të bartë emërtime dhe reflektoj qytetet ashtu si është popullata , përbërja dhe rëndësia , vlera , dhe çmimi i pavarësisës , si :

- Në muralet e kodrës së dëshmorëve ,

- Në institucione publike ,

- Të shesheve , rrugëve dhe bulevardeve ,

- Të vendosen buste , lapidar dhe shtatore nga personalitete që e meritojn por që vijnë nga pjesët tjera shqiptare jashta Kosovës së sotme administrative .

- Kuvendet Komunale të shpallin qytetarë nderi edhe personalitete nga hapsira tjera , si që është ende në jetë dhe pas vdekjes ( post mortum ) , ndonjë falenderim , dekorat apo mirënjohje . Parlamenti i Kosovës dhe ai i Shqipërisë po ashtu tua njoh meritat të shumë dëshmorëve dhe njërzve që kan sakrifikuar për lirin dhe pavarësin e Kosovës .

23.10.2011

Autori është Prof. i Ekonomisë dhe publicist nga Krahina shqiptare e mbetur padrejtësisht nënë administrimin e Serbisë .

*Mendimet e botuara në rubrikën "Opinione" nuk shprehin qëndrimet e KosovaPress-it. Kjo faqe është e hapur për lexuesit. Opinionet mund të dërgohen në info@kosovapress.com.